Saturday, February 24, 2024
More

    เจาะสาเหตุมีลูกยาก ปัญหาใหญ่สำหรับคนอยากมีลูก

    ใครที่อยากมีลูก อยากท้อง แต่มีลูกยาก พยายามมาก็เป็นปีแล้วแต่ก็ไร้สัญญาณตั้งครรภ์ต้องอ่าน เพราะในบทความนี้เราจะพาไปเจาะถึงปัญหามีลูกยากเกิดจากอะไร จะทราบได้อย่างไรว่าตนเองกำลังมีภาวะมีลูกยาก ถ้าตรวจแล้วพบว่ามีภาวะมีบุตรยากจะมีวิธีรักษา แก้ไขปัญหาอย่างไรบ้าง ตามไปอ่านกันเลย

    ภาวะมีบุตรยากคืออะไร รู้ก่อน ป้องกันได้

    ภาวะมีบุตรยาก หรือภาวะมีลูกยาก คือ ภาวะที่สามีและภรรยาไม่สามารถมีลูกได้ถึงแม้ว่าจะมีเพศสัมพันธ์กันอย่างเหมาะสมแล้วก็ตาม การมีลูกยากนั้นจะนับจากการที่คู่สามีภรรยามีเพศสัมพันธ์กันตามธรรมชาติ (หรือไม่ได้ป้องกัน คุมกำเนิด) มาแล้วมากกว่า 1 ปี หรือเป็นผู้หญิงที่มีอายุมากกว่า 35 ปีขึ้นไปก็จะถูกนับว่าเป็นผู้ที่เริ่มมีภาวะมีบุตรยากเช่นกัน


    สำหรับใครที่วางแผนอยากมีลูก หากพบว่าตนเองเข้าข่ายผู้ที่มีภาวะมีลูกยาก ควรเข้ามาปรึกษาแพทย์เพื่อหาวิธีการแก้ไขปัญหาต่อไป

    สาเหตุของภาวะมีบุตรยาก

    ภาวะมีลูกยากนั้นสามารถเกิดขึ้นได้ทั้งฝ่ายหญิงและฝ่ายชาย ซึ่งมีปัจจัยมากมายที่ส่งผลให้มีภาวะมีลูกยาก ยกตัวอย่างดังนี้

    การตกไข่ที่ผิดปกติ

    สำหรับผู้ที่มีสุขภาพแข็งแรงปกติและไม่มีปัญหาเรื่องระดับฮอร์โมนในร่างกาย ปกติแล้วไข่จะตกในช่วงประมาณวันที่ 14-17 ของเดือนโดยเริ่มนับจากวันแรกของวันที่มีประจำเดือนรอบล่าสุดเป็นวันที่ 1 หากมีเพศสัมพันธ์ในช่วงวันที่ไข่ตกก็จะมีโอกาสตั้งครรภ์สูงเนื่องจากอสุจิมีโอกาสที่จะเข้าไปปฏิสนธิกับไข่ได้

    แต่สำหรับผู้ที่มีปัญหาฮอร์โมนไม่คงที่ ประจำเดือนมาไม่ปกติ การตกไข่จึงคลาดเคลื่อน ทำให้โอกาสที่จะวางแผนตั้งครรภ์โดยการมีเพศสัมพันธ์ตามธรรมชาติเป็นเรื่องยากขึ้น

    เซลล์ไข่ผิดปกติ

    เซลล์ไข่จะถูกสร้างตั้งแต่ตอนยังอยู่ในครรภ์ และจะไม่มีการสร้างเพิ่มขึ้นอีก ทำให้เมื่ออายุมากขึ้นเซลล์ไข่ก็มีอายุมากตามเราเช่นกัน อีกทั้งในแต่ละเดือนเซลล์ไข่จะตกและกลายเป็นประจำเดือนเรื่อย ๆ ทำให้เซลล์ไข่มีจำนวนน้อยลงในทุก ๆ เดือนนั่นเอง

    ทั้งหมดนี้ทำให้ผู้หญิงที่เริ่มมีอายุมักจะมีปัญหาเกี่ยวกับเซลล์ไข่ เช่น เซลล์ไข่มีเปลือกหนา, เซลล์ไข่ฝ่อ, เซลล์ไข่มีสภาพไม่สมบูรณ์ ซึ่งทั้งหมดนี้ส่งผลให้เกิดการปฏิสนธิยากขึ้น

    ปัญหาจากมดลูก

    สาเหตุมีลูกยากอีกสาเหตุที่พบบ่อยคือปัญหาที่เกิดจากมดลูก ซึ่งมดลูกมีผลต่อการให้เซลล์ไข่ฝังตัว และยังเป็นทางผ่านของอสุจิอีกด้วย หากมดลูกมีความผิดปกติจะทำให้อสุจิเข้าไปปฏิสนธิยากขึ้น หรือถึงแม้ว่าจะปฏิสนธิได้แล้วก็ตามแต่ก็อาจไม่สามารถฝังตัวที่ผนังมดลูกได้ โดยปัญหาจากมดลูกที่พบบ่อย ๆ เช่น ท่อนำไข่อุดตัน, มีเนื้องอกภายในมดลูก, เยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่, ช็อกโกแลตซีสต์ เป็นต้น

    ปัญหาจากอสุจิไม่แข็งแรง

    ปัญหามีลูกยากนั้นไม่จำกัดเฉพาะฝ่ายหญิงเท่านั้น เพราะฝ่ายชายเองก็มีความสำคัญต่อการทำให้เกิดการตั้งครรภ์เช่นกัน โดยปัญหาส่วนใหญ่ที่พบมักจะเกิดจากอสุจิมีจำนวนน้อย มีสภาพไม่แข็งแรง ทำให้ไม่สามารถเข้าไปถึงเซลล์ไข่เพื่อปฏิสนธิ

    ปัญหาจากพฤติกรรมการใช้ชีวิตในสังคมปัจจุบัน

    ปฏิเสธไม่ได้เลยว่าในปัจจุบันเริ่มมีผู้ที่มีภาวะมีลูกยากเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ทั้งนี้เป็นเพราะผู้คนเริ่มให้ความสำคัญกับคุณภาพชีวิตมากขึ้น ทำให้ต้องมีการเตรียมตัวให้พร้อมก่อนจะวางแผนตั้งครรภ์ ซึ่งกว่าจะพร้อม แต่สภาพร่างกายอาจเริ่มไม่พร้อมแล้ว จึงทำให้มีภาวะมีลูกยากกันมากขึ้น

    นอกจากนี้ยังมีปัญหาพฤติกรรมอื่น ๆ อีกที่ยิ่งส่งผลต่อสุขภาพอันเป็นเหตุให้เกิดภาวะมีลูกยาก เช่น ความเครียด, การรับประทานอาหารที่ไม่ถูกสุขลักษณะ, การดื่มแอลกอฮอล์ สูบบุหรี่ หรือใช้สารเสพติด เป็นต้น

    วิธีการตรวจประเมินภาวะมีบุตรยาก พบเร็ว รักษาง่ายกว่า

    หากคุณเริ่มสงสัยว่าตนเองจะเริ่มเข้าสู่ภาวะมีลูกยากหรือไม่ แนะนำให้เข้ารับการตรวจประเมินภาวะมีบุตรยาก โดยวิธีการตรวจสามารถแบ่งออกเป็นสำหรับเพศหญิงและสำหรับเพศชาย ดังนี้

    การตรวจประเมินภาวะมีบุตรยากในเพศชาย

    การตรวจประเมินภาวะมีบุตรยากในเพศชายจะเป็นการตรวจคุณภาพทั้งหมดของอสุจิว่ามีความแข็งแรงหรือไม่ มีสภาพสมบูรณ์ไหม แล้วมีจำนวนมากเพียงพอหรือไม่ โดยแพทย์จะให้คุณผู้ชายเก็บน้ำเชื้อแล้วจึงนำมาส่องภายใต้กล้องจุลทรรศน์ต่อไป

    การตรวจประเมินภาวะมีบุตรยากในเพศหญิง

    การตรวจประเมินภาวะมีบุตรยากในเพศหญิงอาจยุ่งยากซับซ้อนมากกว่าเพศชาย โดยขั้นตอนการตรวจจะแบ่งออกเป็นการวัดระดับฮอร์โมน และการตรวจสภาพมดลูกและรังไข่ ดังนี้

    • การวัดระดับฮอร์โมน : แพทย์จะตรวจวัดด้วยการเก็บตัวอย่างเลือดแล้วนำมาวัดระดับฮอร์โมน AMH, FSH, LH ซึ่งฮอร์โมนเหล่านี้มีผลต่อการตั้งครรภ์
    • การตรวจสภาพมดลูกและรังไข่ : สามารถทำได้โดยการอัลตราซาวนด์หรือการส่องกล้องดูโพรงมดลูก ทำให้แพทย์ได้เห็นว่ามีความผิดปกติที่มดลูกหรือรังไข่หรือไม่

    มีลูกยากแต่อยากมีลูก สามารถรักษาภาวะมีบุตรยากด้วยวิธีใดได้บ้าง

    ในปัจจุบันนี้การมีลูกสำหรับผู้ที่มีลูกยากนั้นเริ่มง่ายขึ้น ด้วยการใช้เทคโนโลยีทางการแพทย์มาช่วยให้เกิดการปฏิสนธิกันได้ง่ายกว่าการมีเพศสัมพันธ์ตามธรรมชาติ โดยมีวิธีที่นิยมใช้ดังนี้

    • IUI : เป็นวิธีรักษาผู้ที่เริ่มมีภาวะมีลูกยาก แต่ยังมีเซลล์ไข่และสภาพมดลูกที่ปกติ โดยวิธีนี้จะเป็นเพียงการช่วยให้เชื้ออสุจิสามารถเข้าไปถึงเซลล์ไข่ได้ง่ายในเวลาที่เหมาะสม ซึ่งมีโอกาสสำเร็จที่ 10-15%
    • ICSI/IVF : หรือที่เรียกกันอีกชื่อว่าเด็กหลอดแก้ว เป็นวิธีรักษาผู้ที่มีภาวะมีบุตรยากที่มีโอกาสสำเร็จค่อนข้างสูงถึง 70-80% ซึ่งจะมีขั้นตอนเพิ่มขึ้นมาโดยการกระตุ้นเซลล์ไข่ให้มีขนาดใหญ่ก่อนจะเจาะออกมาเพื่อนำมาปฏิสนธิกับอสุจิภายในห้องปฏิบัติการ ก่อนจะนำกลับไปฝังในโพรงมดลูกเพื่อให้เกิดการตั้งครรภ์
    • ฝากไข่ : วิธีนี้จะเหมาะกับผู้ที่วางแผนมีบุตรล่วงหน้าตั้งแต่อายุยังอยู่ในช่วงวัยเจริญพันธุ์ แต่ยังไม่พร้อมมีบุตรในขณะนี้ เราสามารถนำเซลล์ไข่ออกมาแช่แข็งเพื่อหยุดการเสื่อมสภาพ และเมื่อต้องการตั้งครรภ์ก็สามารถนำเซลล์ไข่ที่เก็บไว้มาทำการปฏิสนธิด้วยการทำ ICSI หรือ IVF ต่อไป

    ภาวะมีบุตรยากถือว่าเป็นกรรมพันธ์ุหรือไม่?

    ภาวะมีบุตรยากอาจมีสาเหตุจากกรรมพันธุ์เป็นเพียงส่วนหนึ่งเท่านั้น เนื่องจากปัจจัยที่มีผลต่อการมีบุตรยากนั้นมีหลายสาเหตุมาก ๆ ไม่ว่าจะเป็นปัญหาทางสุขภาพกาย สุขภาพจิตใจ อายุ รวมถึงที่มีลูกยากแบบไม่ทราบสาเหตุ สำหรับการมีลูกยากที่เกิดจากกรรมพันธุ์นั้นมักจะเป็นกรณีที่มีโรคประจำตัวที่มีการส่งทอดต่อจากรุ่นพ่อแม่สู่ลูก ซึ่งหากเทียบกับปัจจัยอื่น ๆ แล้ว การมีลูกยากนั้นไม่ได้มีกรรมพันธุ์เป็นสาเหตุโดยตรงนั่นเอง

    ข้อสรุปเกี่ยวกับการมีลูกยาก

    มีลูกยาก ปัญหาใหญ่ของผู้ที่อยากมีลูก แต่ในตอนนี้สามารถแก้ไขปัญหาได้ด้วยการใช้เทคโนโลยีทางการแพทย์เข้ามาช่วยในการปฏิสนธิ ไม่ว่าจะ IUI, IVF, ICSI หรือหากมีการวางแผนล่วงหน้าก็สามารถใช้การฝากไข่เพื่อล็อกอายุไข่ไว้ได้ด้วยเช่นกัน สำหรับใครที่กำลังกังวลว่าตั้งครรภ์ยาก มีลูกยากแต่อยากมีลูก สามารถเข้ามาพบสูตินรีแพทย์เพื่อวางแผนการตั้งครรภ์ได้เลย